Օմնիալիքությունը` օմնիչենլությունը, առևտրային ռազմավարություն է, որը ենթադրում է արտադրանքի վաճառքի ալիքների խաչաձև և համատեղ օգտագործում՝ գնորդների և սպառողների սպասարկման որակը բարելավելու, վաճառքի բոլոր հնարավոր ալիքներով փոխհարաբերությունները բարելավելու նպատակով, և այն ընդգրկում է վաճառքի բոլոր հնարավոր կետերն ու արտադրանքի տարածման ալիքները։ Օմնիալիքություն (անգլերեն՝ Omnichannel) ժամանակակից բիզնեսի և մարքեթինգի հիմնաքարերից է, հատկապես մանրածախ առևտրի և ծառայությունների ոլորտում։ Այս հասկացությունը շատ ավելին է, քան պարզապես «բազմալիքությունը»։ «Օմնի» (լատիներեն՝ Omni) նշանակում է «ամեն ինչ», «ամենուր», իսկ «ալիք» (Channel)՝ «ուղի, միջոց»։ Բառացիորեն օմնիչենլ նշանակում է «ամենուր-բոլոր-միջոցներով» մոտեցում։ Օմնիալիքությունը բիզնես ռազմավարություն է, որն ապահովում է հաճախորդի փոխգործակցության միասնական, անխափան և համահունչ փորձ բոլոր հնարավոր ալիքներով (ֆիզիկական խանութ, կայք, բջջային հավելված, սոցիալական մեդիա, հեռախոսազանգեր և այլն)։
Հիմնական տարբերությունը Մուլտիալիքությունից (Multichannel)
- Մուլտիալիքությունն ունի բազմաթիվ ալիքներ, որոնք գործում են անկախ միմյանցից։
- Օմնիալիքությունն ունի բոլոր ալիքները, որոնք գործում են ինտեգրված և փոխկապակցված։
Օրինակ՝ օմնիալիք մոդելում հաճախորդը կարող է ապրանքը դիտել հավելվածում, հարցեր ուղղել սոցիալական մեդիայում, գնել կայքից և վերցնել ֆիզիկական խանութից՝ ամեն քայլում ստանալով նույն տեղեկատվությունը և փորձառությունը։
Օմնիալիքության Կարևորությունը
Օմնիալիք մոտեցումը դարձել է պարտադիր ժամանակակից շուկայում՝ պայմանավորված հաճախորդների սպասումների աճով։
1. Հաճախորդի Բարելավված Փորձ
- Անխափանություն — Հաճախորդը չի զգում անցումներ ալիքների միջև։ Օրինակ՝ զրույցը սկսում է հավելվածում և շարունակում կայքում, առանց տեղեկատվությունը կրկնելու անհրաժեշտության։
- Հարմարավետություն. Հաճախորդը կարող է օգտագործել իրեն առավել հարմար ալիքը ցանկացած գործողության համար (գնում, վերադարձ, տեղեկատվության ստացում)։
2. Վաճառքի և Հավատարմության Աճ
- Ավելի Բարձր Փոխակերպում — Երբ հաճախորդի ճանապարհն ավելի հեշտ է, նա ավելի հավանական է, որ գնում կկատարի։
- Կրկնակի Գնումներ — Միասնական և դրական փորձը մեծացնում է բրենդի հանդեպ հավատարմությունը, ինչն էլ բերում է կրկնակի գնումների։
3. Տվյալների Հավաքագրում և Անհատականացում
- Միասնական Պատկեր — Բոլոր ալիքների տվյալները համախմբվում են՝ բիզնեսին թույլ տալով ունենալ հաճախորդի 360-աստիճանի պատկերը։
- Անհատականացում — Միասնական տվյալների բազայի շնորհիվ բիզնեսը կարող է առաջարկել ավելի ճշգրիտ և անհատականացված առաջարկներ, անկախ նրանից, թե որ ալիքով է հաճախորդը ներկայումս փոխազդում։
Օմնիալիքության Տարրերը
Օմնիալիք ռազմավարությունն իրականացնելու համար անհրաժեշտ է ապահովել հետևյալների ինտեգրումը.
- Տեխնոլոգիական Ինտեգրում — Բոլոր համակարգերը (CRM, Գույքի կառավարում, Էլեկտրոնային առևտուր և այլն) պետք է կապված լինեն միմյանց հետ՝ ապահովելու տվյալների իրական ժամանակի փոխանակումը։
- Գույքի Միասնական Տեսք — Հաճախորդը պետք է կարողանա տեսնել ֆիզիկական և օնլայն խանութների գույքային մնացորդները։
- Անձնակազմի Ուսուցում — Աշխատակիցները պետք է պատրաստված լինեն աջակցելու հաճախորդին ցանկացած ալիքով սկսված գործընթացում։
- Համահունչ Բրենդինգ — Բրենդի ձայնը, տեսքը և առաջարկվող գները պետք է նույնը լինեն բոլոր ալիքներում։
Օմնիալիքությունը պարզապես տեխնոլոգիա չէ, այլ մտածելակերպ և բիզնեսի հաճախորդակենտրոն փիլիսոփայություն։ Այն հնարավորություն է տալիս բիզնեսներին մնալ մրցունակ, արդիական և ամրապնդել իրենց կապը հաճախորդների հետ՝ ստեղծելով իսկապես անմոռանալի և անխափան գնումային փորձ։
Վաճառքի բազմաթիվ և նախկինում մասնատված ալիքներն այսօր միաձուլվում և ներկայացվում են որպես միասնական մարքեթինգային և վաճառքի ալիք, որն ապահովում է շուկայում ներկայության առավել արդյունավետ ռազմավարություն («փլեյս» տարրը 4P մարքեթինգի համալիրում)։
«Օմնիալիքություն» տերմինը ծագում է անգլերեն «Omni channel»-ից՝ ունիվերսալ ալիք։
- Օմնիալիքության նպատակն է ապահովել տեղեկատվության և ապրանքների մշտական ու արդյունավետ ներկայությունը արտադրանքի տարածման բոլոր հասանելի ալիքներում։
- Օմնիալիքության էությունը — Օմնիալիքության առևտրային ռազմավարությունը փոխարինելու է եկել արտադրանքի տարածման առավել արդյունավետ ալիքի գործարկման ավանդական ռազմավարությանը։ Օմնալիքությունը ենթադրում է ապրանքների և ծառայությունների տարածման բոլոր հասանելի ալիքների գործարկում, օրինակ՝ տեղեկատվության և արտադրանքի տարածման ավանդական և թվային ալիքներ, օֆլայն և առցանց առևտրային կետեր, միասնական «քൺսյումեր փրոմոուշեն» մարքեթինգային ծրագրեր, որոնք իրականացվում են անկախ գնման վայրից և եղանակից։
Օրինակ՝
-
- Նախկինում ընկերությունները կարող էին սահմանափակվել ապրանքների և բրենդի ներկայությամբ միայն ֆիրմային առևտրային կետերում (բրենդի բուտիկներ և անկյուններ), իսկ այսօր ապրանքներն ու ապրանքանիշերը ներկա են նաև առցանց առևտրում՝ մասնագիտացված պրոֆիլային խանութներում, մարկետփլեյսերում, ֆիրմային առցանց բուտիկներում, ինչպես նաև իրական աշխարհի տարբեր ձևաչափերի խանութներում։
- Նախկինում ընկերությունները կարող էին ներգրավել պրոֆեսիոնալ դիստրիբյուտորների և ջանքերը կենտրոնացնել առևտրային միջնորդների՝ դիստրիբյուտորների միջոցով քանակական և որակական դիստրիբուցիա կառուցելու վրա, իսկ այսօր որակական դիստրիբուցիա կարող են կառուցել սեփական ֆիրմային մանրածախ կետերի հիման վրա կամ տարածաշրջանային մասնաճյուղերի միջոցով վաճառքի միջոցով, ընդ որում, քանակական դիստրիբուցիայի կառուցման և սեգմենտում կամ տարածքում զանգվածային ներկայության խնդիրը չի հանվում պրոֆեսիոնալ միջնորդների՝ դիստրիբյուտորների վրայից։
- Նախկինում ընկերությունները կարող էին վաճառք իրականացնել ոչ ֆորմատային մանրածախ առևտրի միջոցով, իսկ այսօր ստեղծվում է դիստրիբուցիայի ճյուղավորված համակարգ, որը գործի է դնում ինչպես ոչ ֆորմատային և ոչ համակարգային մանրածախը, այնպես էլ ցանցային մանրածախ խանութները։
- Նախկինում ընկերությունները վաճառում էին ապրանքներ օֆլայն մանրածախ առևտրի միջոցով, իսկ այսօր նույն ապրանքները ներկա են նաև առցանց մանրածախում։
- Օմնիալիքության զարգացման որոշիչ գործոնները (դետերմինանտները) — Վերջին տարիներին տեղի է ունենում «թիրախային լսարան» հասկացության վերաիմաստավորում։ Սպառողներին որպես նմանատիպ հայացքներ, սովորություններ և կարիքներ ունեցող մարդկանց խմբի դիտարկող ռազմավարությանը փոխարինելու է գալիս այն ընկալումը, որ թիրախային լսարանի յուրաքանչյուր ներկայացուցիչ շատ հարցերում եզակի է։ Առնվազն, այդպիսի եզակիությունը դրսևորվում է գնումներ կատարելու արագ փոփոխվող սովորություններում։
- Այսօր գնորդը լավ տեղեկացված է, և «ֆիրմային առևտրի»՝ որպես գնումն ուղեկցող տեղեկատվական ծառայություններ մատուցող վայրի դերը թուլանում է։
- Սպառողների կոնտակտային տվյալներին հասանելիության պարզությունը խթանում է ուղիղ հաղորդակցությունը (դիրեկտ-կոմունիկացիան) և ուղիղ առևտուրը։
- Սպառողների ձգտումը, տիրապետելով տեղեկատվությանը, գնումներ կատարել պարզ և հարմար, հնարավորություններ է բացում առցանց առևտրի համար։
- Համակարգային մանրածախի աճն ու կայացումը և կշիռ հավաքող մարկետփլեյսերը ուշադրությունը ապրանքային բրենդերից տեղափոխում են դեպի բրենդեր-վաճառքի վայրեր։
- Վստահությունը վաճառքի վայրի նկատմամբ մի շարք շուկայական սեգմենտներում այսօր ավելի բարձր է, քան ապրանքային բրենդերի նկատմամբ. դա լավ է ցուցադրում այնպիսի երևույթ, ինչպիսին են ռիթեյլերների «սեփական ապրանքային նշանները» (ՍԱՆ, OEM)։
- Դիստրիբուցիայի դերի թուլացումը և, այս ֆոնին, տարածաշրջաններում ֆիրմային մանրածախի ձևավորումը, առևտրի նոր ձևաչափերի աճը՝ առցանց պատվերներ-առաքում մինչև դուռ, մեծածախ գնումներ «պահեստի համար», մարքեթինգային խթանման ծրագրերի և վարկավորման ֆինանսական ծրագրերի աճը՝ այս ամենը ուղղում է առևտրային ալիքները և բացառում միջնորդներին մարքեթինգային ալիքից՝ թույլ տալով փորձարկումներ կատարել առևտրի ձևաչափերի հետ։
Արտադրանքի և տեղեկատվության տարածման ալիքների այսպիսի միաժամանակյա և խաչաձև գործարկումը, ինչպիսին օմնիալիքությունն է, այսօր ճանաչվում է որպես առավել արդյունավետ մարքեթինգային լուծում։
Օմնիալիքություն/բազմալիքությունը և առևտրային մարքեթինգը — Իր էությամբ, օմնիալիքությունը նոր հայացք է առևտրին և հարկադրված անհրաժեշտություն՝ դիտարկելու վաճառքի բոլոր հնարավոր ալիքները որպես միասնական մարքեթինգային ալիք տեղեկատվության տարածման, բրենդերի և ապրանքների առաջխաղացման համար։ Այս ամենը նոր հնարավորություններ է բացում առևտրային մարքեթինգի համար։ Միջանցիկ «քൺսյումեր փրոմոուշեն» խթանման ծրագրերը, որոնք իրականացվում են առանց կապի վաճառքի վայրի հետ և անկախ առևտրային անձնակազմի վերաբերմունքից ապրանքի, բրենդի և մատակարարի նկատմամբ, բայց անձնապես հասցեագրված են կոնկրետ սպառողին, առավել արդյունավետ են, քանի որ անհատականացված են, հաշվի են առնում կոնկրետ սպառողի կարիքներն ու առևտրային սովորությունները և թույլ են տալիս փոխհարաբերություններ կառուցել սպառողների հետ նաև այն դեպքում, երբ նրանք փոխում են գնումների վայրերը կամ սպառման դինամիկան։
Վարքագծի, սպառման ուսումնասիրության և վերլուծության պարզեցումը, ստացվող տվյալների թափանցիկությունն ու օպերատիվությունը թույլ են տալիս օպտիմիզացնել ոչ միայն մարքեթինգային ակտիվությունը, այլև շտկել ողջ մարքեթինգի համալիրը։
Օմնիալիքությունը/բազմալիքությունը պարզ բառերով — Օմնիալիքությունը/բազմալիքությունը (անգլ. «omni-channel») հաճախորդի և ընկերության միջև հաղորդակցության բոլոր ալիքների միավորումն է միասնական համակարգի մեջ՝ պահպանելով շփման և գնումների ողջ պատմությունը։ Հաղորդակցության ընդհանուր համակարգը մի քանի ալիքներում ձևավորում է բրենդի ամբողջական և հետևողական շփում օգտատերերի հետ։
Որպես հաղորդակցության ալիքներ կարող են հանդես գալ
- օֆլայն կետեր (օրինակ՝ ցանցի խանութներ),
- հաղորդագրություններ սոցցանցերում,
- տեղեկատվություն կայքում,
- գնումը հաստատող SMS,
- զանգ մենեջերից,
- շփում ընկերության հետ մեսենջերներում,
- email-տարածումներ և այլն։
Օմնիալիքային հաղորդակցության ռազմավարության կենտրոնում պոտենցիալ գնորդն է։ Հենց նրա հետաքրքրությունների, շփման սկզբունքների, ապրանքի սպառման շուրջ են ձևավորվում կապի ալիքները։ Այսինքն՝ ընկերությունն իր հաղորդագրությունները փոխանցելու համար ընտրում է այն ալիքները, որոնք օգտագործում և նախընտրում է պոտենցիալ գնորդը, հաշվի է առնում, թե ինչպես է նա դրանցում փոխազդում։
Օրինակ՝ օգտատերը մտել է հավելված՝ պիցցա պատվիրելու համար, բայց շեղվել է։ Այնուհետև պոտենցիալ հաճախորդը վերադարձել է պիցցերիայի կայք արդեն նոթբուքից։ Օմնիչենլնային/օմնիալիքային մոտեցման դեպքում բրենդը հաշվի է առնում, որ հաճախորդը կարող է մուտք գործել տարբեր սարքերից, և ձգտում է գնումները հարմարավետ դարձնել։ Օգտատերը ստիպված չի լինի նորից ընտրել իրեն հետաքրքրող պիցցայի տեսակները. պատվերը կպահպանվի զամբյուղում։
Օմնիալիքային մոտեցման մեկ այլ օրինակ. հաճախորդը ջինս է գտնում ինտերնետ-խանութում, գալիս է օֆլայն կետ՝ այն փորձելու, բայց պարզում է, որ իրեն հետաքրքրող մոդելի անհրաժեշտ չափսը առկա չէ։ Վաճառողը համակարգի միջոցով պարզում է, թե քաղաքի որ խանութում կա այդպիսի ջինս առկա, և տեղեկացնում է հաճախորդին։ Հավելվածի միջոցով գնորդը կարող է ձևակերպել ինքնավերցման կամ առաքման պատվեր իրեն հետաքրքրող ապրանքի համար։
Օմնիչենլություն/օմնիալիքություն և բազմալիքություն — ո՞րն է տարբերությունը
Բազմալիքությունը ռազմավարություն է, որի դեպքում բիզնեսն օգտագործում է հաղորդակցության տարբեր ալիքներ՝ հաճախորդներին ներգրավելու և նրանց հետ շփվելու համար։ Օրինակ, ծաղիկների վաճառքի օֆլայն կետն ունի կայք, խմբեր սոցցանցերում և email-տարածումներ։ Եվ այս ամենը տարբեր ալիքներ են։ Պոտենցիալ գնորդը կարող է սկզբում զանգահարել, հետո գրել WhatsApp-ում, իսկ մեկ ամիս անց հայտ թողնել կայքում։ Բազմալիքային ռազմավարության դեպքում բիզնեսի համար սրանք կլինեն երեք տարբեր հաճախորդներ։
Բազմալիքության դեպքում մեսենջերների օպերատորներն աշխատում են զանգերը մշակող մենեջերներից առանձին։ Որպես կանոն, բազմալիքային մոտեցում օգտագործող բրենդերը չունեն CRM, որպեսզի միավորեն օգտատիրոջ հետ հաղորդակցությունը տարբեր ալիքներում մեկ տեղում։ Նման ռազմավարությունը հարմար չէ ո՛չ բիզնեսին, ո՛չ օգտատիրոջը։ Կայքից ստացված հայտերի մշակմամբ կարող են զբաղվել մենեջերներ, որոնք պատկերացում չունեն, թե ինչ է կատարվում օֆլայն խանութում։ Ո՛չ մեկը, ո՛չ մյուսը ոչինչ չգիտեն գնորդի մասին. որքան հաճախ է նա գալիս խանութ, որ ապրանքներն են նրան հետաքրքրում։ Սպառողն իր հերթին ստիպված է մի քանի անգամ հայտնել իր տվյալները և ինքնուրույն հետևել պատվերի ընթացքին։
Օմնիչենլությունը/օմնիալիքությունը, ի տարբերություն բազմալիքության, ռազմավարություն է, որի դեպքում տարբեր ալիքները ինտեգրվում են միասնական համակարգի մեջ։ Գնորդի մասին բոլոր տվյալները կհամաժամեցվեն (սինխրոնիզացվեն)։ Omni-channel մոտեցման դեպքում բոլոր ալիքները, սարքերը, ծառայությունները և մեսենջերները համաձայնեցված են միմյանց հետ։ Այսինքն, հաճախորդի մասին ողջ տեղեկատվությունը ոչ թե անկապ տվյալների կույտ է, այլ նրա՝ բիզնեսի հետ փոխգործակցության տրամաբանական պատմություն։ Յուրաքանչյուր օպերատոր կամ մենեջեր կարող է տեղեկատվություն քաղել հաճախորդի և նրա օգտատիրական փորձի մասին։
Օմնիչենլնության/օմնիալիքության դեպքում հաճախորդի համար հեշտ է գնումներ կատարել և կապ հաստատել բիզնեսի հետ ցանկացած հարմար եղանակով։ Նրա համար հեշտ է անցում կատարել ալիքից ալիք.
- մտել է կայք հեռախոսից,
- ապրանքը դրել է զամբյուղի մեջ,
- հետո մտել է պլանշետից, ուսումնասիրել ապրանքի բնութագրերը,
- գրել է մեսենջերին և ձևակերպել պատվերը։
Օմնիչենլնային/օմնիալիքային մարքեթինգ — ի՞նչ է դա
Մարքեթինգում օմնիալիքությունն օգտագործվում է պոտենցիալ հաճախորդների հետ հետևողական և արդյունավետ շփում կառուցելու համար։ Օմնիչենլնային/օմնիալիքային մարքեթինգն ունի մի շարք առավելություններ.
- Հարմարավետ հաղորդակցություն հաճախորդի և բիզնեսի միջև — Օգտատերը կարող է ուսումնասիրել տեղեկատվությունը կամ օգնություն ստանալ իրեն հարմար եղանակով. օրինակ՝ հեռախոսով, մեսենջերում, email-ով։
- Միշտ որակյալ սպասարկում — Օգտատերն ընտրում է փոխգործակցության իր համար ամենահարմար ալիքը և ստանում է լավ սպասարկում։
- Անհատականացում — Օգտատիրոջ բոլոր գործողություններն ու հետաքրքրությունները հավաքվում են միասնական համակարգում, ինչը նշանակում է, որ հնարավորություն կա անհատական առաջարկներ կազմելու և անձնական հաղորդակցություն կառուցելու։ Սպառողը կստանա հետաքրքիր, տեղին առաջարկներ, որոնք կնպաստեն վաճառքի աճին և ընկերության ու հաճախորդի միջև հարաբերությունների ամրապնդմանը։
- Հաղորդակցություն առանց նույնանման հաղորդագրությունների — Օմնիալիքության դեպքում օգտատերերը չեն ստանա կրկնվող հաղորդագրություններ մեկ ընկերությունից տարբեր ալիքներով։
- Ժամանակի խնայողություն — Օմնիալիքությունը խնայում է սպառողների և ընկերության աշխատակիցների ժամանակը։ Օրինակ, օգտատերը գնել է ապրանք ինտերնետ-խանութում և որոշել է վերադարձնել այն։ Եթե կայքում կա հրահանգ, թե ինչպես վարվել այդ դեպքում, օգտատերը կարող է ամեն ինչ անել ինքնուրույն՝ առանց դիմելու տեխսպասարկման կամ օֆլայն խանութ։
- Հաղորդակցության ավտոմատացում — Կարելի է կարգավորել email- կամ SMS-տարածում՝ հաշվի առնելով գնումների պատմությունը և բիզնեսի հետ փոխգործակցության օգտատիրական փորձը։
- Անխափան անցում ալիքների միջև — Օմնիալիքության դեպքում ալիքից ալիք անցումը տեղի է ունենում առանց օգտատիրոջ կողմից ավելորդ գործողությունների։ Պոտենցիալ հաճախորդը կարող է ավարտել խնդիրը այն տեղից, որտեղ կանգ է առել՝ անկախ սարքից։ Զգեստը դրել է զամբյուղ բջջային հավելվածի միջոցով, իսկ պատվերը ձևակերպել է նոթբուքով։
- Հաճախորդին կորցնելու հավանականության նվազում — Նույնիսկ հեռախոսը փոխելու դեպքում հաճախորդը հասանելի կլինի սոցցանցերի, email-ի, push-ծանուցումների շնորհիվ։
- Լսարանի խորը սեգմենտավորում — Որքան շատ հաղորդակցության ալիքներ ունի ընկերությունը, այնքան շատ տեղեկատվություն կարող է հավաքել իր հաճախորդների մասին՝ այն թիրախային լսարանի հետ շփվելու համար օգտագործելու նպատակով։
- Արդյունավետ գովազդ — Տարբեր ալիքներում կարելի է ցուցադրել տարբեր գովազդ՝ բարձրացնելով դրա արձագանքը օգտատերերի կողմից։ Օրինակ, որոնողական համակարգի գովազդի միջոցով սպառողը կծանոթանա ապրանքին, ռեթարգեթինգը ցույց կտա այն ապրանքը, որով օգտատերը հետաքրքրվել է կայքում, YouTube-ում՝ ապրանքի հրահանգը, իսկ Instagram-ում նրան կսպասի զեղչի առաջարկ։
Օմնիչենլ/օմնիալիքային մարքեթինգի հիմնական խնդիրն է հաճախորդի համար ստեղծել դեպի գնում տանող հասկանալի և հարմարավետ ճանապարհ, այնպես, որ օգտատիրոջ փոխգործակցությունը բիզնեսի հետ կախված չլինի սարքից և գտնվելու վայրից։
Օմնիչենլության/օմնիալիքության օգտագործումն իր օգուտներն է բերում ինչպես բիզնեսին, այնպես էլ օգտատիրոջը։ Ընկերությունը ձեռք է բերում տրամադրված լսարան և վաճառքի աճ, իսկ սպառողը՝ հարմարավետ հաղորդակցություն ընկերության հետ։
Վերադառնալ բառարանի հիմնական էջ